نوار قلب (ECG) چیست؟ کاربردها، آمادگی و معنی نتیجه
آخرین به‌روزرسانی علمی: ۱۸ مهر ۱۴۰۵ — بازنویسی کامل و به‌روزرسانی منابع
نوار قلب یا الکتروکاردیوگرام (ECG یا EKG) آزمایشی سریع و غیرتهاجمی برای ثبت فعالیت الکتریکی قلب است. این بررسی به پزشک کمک می‌کند سرعت و نظم ضربان قلب و نحوه انتقال پیام‌های الکتریکی در قلب را ارزیابی کند.
نوار قلب اطلاعات مهمی فراهم می‌کند، اما نتیجه آن باید همراه با علائم، معاینه و سابقه پزشکی تفسیر شود. یک نوار قلب طبیعی به‌تنهایی به معنی نبود همه بیماری‌های قلبی نیست.
نوار قلب چه کاربردهایی دارد؟
پزشک ممکن است برای بررسی تپش قلب، درد قفسه سینه، تنگی نفس، سرگیجه یا غش، نوار قلب درخواست کند. این آزمایش می‌تواند در شناسایی موارد زیر کمک‌کننده باشد:
- ضربان‌های سریع، آهسته یا نامنظم قلب.
- اختلال در هدایت پیام‌های الکتریکی قلب.
- تغییرات مطرح‌کننده کاهش خون‌رسانی یا آسیب عضله قلب.
- برخی نشانه‌های حمله قلبی قبلی.
- بررسی اثر بعضی درمان‌ها و عملکرد ضربان‌ساز.
نوار قلب چگونه گرفته می‌شود؟
برای نوار قلب معمولی، روی تخت دراز می‌کشید و الکترودها روی پوست قفسه سینه و اندام‌ها قرار می‌گیرند. دستگاه سیگنال‌های الکتریکی قلب را دریافت و روی کاغذ یا صفحه نمایش ثبت می‌کند.
در زمان ثبت، آرام بمانید، صحبت نکنید و طبق راهنمایی کادر درمان تنفس کنید؛ حرکت بدن می‌تواند کیفیت ثبت را کاهش دهد. آماده‌سازی و انجام آزمایش معمولاً چند دقیقه طول می‌کشد.
آمادگی قبل از نوار قلب
- برای نوار قلب استراحت معمولاً نیازی به ناشتا بودن نیست، مگر اینکه هم‌زمان آزمایش دیگری داشته باشید.
- لباسی بپوشید که دسترسی به قفسه سینه را آسان کند.
- روی پوست قفسه سینه کرم، روغن یا لوسیون نزنید.
- فهرست داروها و مکمل‌های مصرفی را همراه داشته باشید؛ داروها را خودسرانه قطع نکنید.
- اگر نوار قلب قبلی دارید، برای مقایسه همراه بیاورید.
آیا نوار قلب درد یا خطر دارد؟
دستگاه فقط فعالیت الکتریکی قلب را دریافت می‌کند و به بدن برق وارد نمی‌کند. این آزمایش اشعه ندارد. ممکن است هنگام جداکردن چسب‌ها کمی ناراحتی ایجاد شود یا پوست محل الکترودها مختصری تحریک شود.
آیا نوار قلب طبیعی، حمله قلبی را رد می‌کند؟
خیر. در فردی با علائم مشکوک، اولین نوار قلب ممکن است طبیعی یا غیرتشخیصی باشد. پزشک ممکن است نوار قلب را تکرار کند و آزمایش تروپونین و بررسی‌های تکمیلی درخواست دهد. تصمیم‌گیری فقط بر اساس یک نوار قلب کافی نیست.
اگر درد یا فشار جدید و مداوم قفسه سینه، به‌خصوص همراه با تعریق سرد، تنگی نفس یا ضعف شدید دارید، با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید؛ طبیعی بودن نوار قلب قبلی نباید مراجعه را به تأخیر بیندازد.
تفاوت نوار قلب، مانیتورینگ و هولتر چیست؟
نوار قلب معمولی
فعالیت الکتریکی قلب را در مدت کوتاهی ثبت می‌کند. اگر مشکل فقط گاهی رخ دهد، ممکن است هنگام ثبت دیده نشود.
مانیتورینگ بیمارستانی
برای دنبال‌کردن پیوسته ریتم قلب در بیمارانی استفاده می‌شود که به مراقبت و پایش نیاز دارند. کادر درمان تغییرات مهم را بررسی می‌کنند؛ هر تغییر ریتم الزاماً به دارو یا شوک نیاز ندارد.
هولتر نوار قلب
دستگاهی قابل‌حمل است که معمولاً فعالیت قلب را برای ۲۴ تا ۴۸ ساعت یا بیشتر، هنگام فعالیت‌های روزمره ثبت می‌کند. در بررسی تپش قلب، سرگیجه یا غش‌های متناوب کاربرد دارد. ثبت زمان علائم و فعالیتی که هنگام آن انجام می‌دهید، به تفسیر نتیجه کمک می‌کند.
اگر علائم شما گهگاهی رخ می‌دهند، ممکن است ثبت طولانی‌تر ریتم لازم باشد. در مطلب
هولتر نوار قلب؛ کاربردها، آمادگی و مراقبت هنگام استفاده
با این بررسی آشنا شوید.
ثبت‌کننده‌های طولانی‌مدت
اگر علائم هر روز اتفاق نمی‌افتند، ممکن است پایش طولانی‌تری لازم باشد. بسته به شرایط، پزشک از پچ ثبت ریتم، ثبت‌کننده رویداد یا در موارد منتخب دستگاه کاشتنی استفاده می‌کند. نوع دستگاه و مدت ثبت بر اساس دفعات علائم و احتمال اختلال ریتم انتخاب می‌شود.
بعد از دریافت نتیجه چه کنیم؟
نتیجه را با پزشک بررسی کنید. اگر هنگام ثبت علامتی نداشته‌اید ولی تپش قلب یا سرگیجه ادامه دارد، زمان و مدت حملات را گزارش دهید. طبیعی بودن یک ثبت کوتاه، اختلال ریتمی را که در زمان دیگری اتفاق می‌افتد رد نمی‌کند.
آیا طبیعی بودن نوار قلب برای رد سکته کافی است؟ مطلب
نوار قلب و سکته قلبی؛ آیا نوار قلب طبیعی کافی است؟
را بخوانید.
برای فهم بهتر اصطلاحات گزارش، مطلب
خواندن نوار قلب؛ معنی اصطلاحات و اجزای گزارش برای بیماران
را بخوانید.
سلام اقا ی دکتر خسته نباشید خدمتتان عرض کنم همسر من 43 ساله می باشد و الان حدودا 2 هفته ای هست که روزی 2 ساعت پیاده روی می کند و یک ساعت بعد از ورزش فشارش را گرفت 12 روی 8 بوذ ولی ضربان 129 و آریتمی داشت نگران شدم لطفا راهنمایی بفرمایید چه کاری باید بکنم البته همیشه ضربانش 88 الی 93 می باشد ولی فشارش مناسب است . سپاسگزارم راهنمایی بفرمایید